Dlaczego na tylnej ściance lodówki tworzy się lód?

Cienki szron na tylnej ściance bywa zupełnie normalny

Zacznijmy od rozstrzygnięcia, bo od niego zależy cała reszta. W lodówce statycznej, czyli z chłodzeniem bezpośrednim, cienka warstwa szronu albo krople wody na tylnej ściance komory chłodzenia to normalny etap pracy. Nic się nie psuje. Inaczej wygląda sytuacja w chłodziarce No Frost, gdzie szron powinien osadzać się na parowniku za osłoną i znikać automatycznie w cyklu odszraniania. Pojedynczy nalot po długim otwarciu drzwi albo po zaniku prądu zdarza się i tam, natomiast oblodzenie trwałe albo wracające po każdym rozmrożeniu jest już objawem do sprawdzenia.

Jedno urządzenie robi więc od pierwszego dnia coś zupełnie normalnego, a drugie ma realny problem podnoszący rachunek za prąd. Zanim zaczniesz szukać winnego, ustal typ swojej lodówki.

Dlaczego lód powstaje akurat z tyłu komory?

Za tylną ścianką chłodziarki statycznej ukryty jest parownik, w którym czynnik chłodniczy odbiera ciepło z wnętrza. To najzimniejszy punkt komory. Para wodna szuka najchłodniejszej powierzchni, osadza się na niej i przy niskiej temperaturze zamarza, dokładnie tak jak na szybie w chłodny poranek. Wilgoć oddają warzywa, ciepłe potrawy i powietrze wpadające przy otwieraniu drzwi. Klucz leży w rytmie pracy sprężarki. Kiedy sprężarka pracuje, ścianka schładza się poniżej zera i osadza się na niej szron. Kiedy staje, ścianka lekko się ociepla, szron topnieje, a woda spływa w dół. Ten cykl powtarza się kilkanaście razy na dobę i dlatego wilgotna tylna ścianka nikogo nie powinna niepokoić.

Kiedy szron przestaje być normalny?

Potrzebujesz prostego testu, a nie listy dwudziestu przyczyn. Wystarczą cztery obserwacje rozłożone na dwa albo trzy dni. Nie wymagają żadnego sprzętu poza telefonem z aparatem i odrobiną cierpliwości. Po nich będziesz wiedzieć, czy dzwonić po serwis, czy po prostu dalej korzystać z lodówki.

Cztery pytania, które rozstrzygają sprawę

Pierwsze pytanie brzmi, czy szron znika w przerwie pracy sprężarki. Poczekaj kwadrans po ucichnięciu urządzenia i zajrzyj do środka, bo mokra albo lekko zaparowana ścianka oznacza prawidłowy cykl. Sucha tafla lodu, która wygląda tak samo przed przerwą i po niej, mówi coś zupełnie innego. To pierwsze i najważniejsze rozróżnienie, bo dzieli zjawisko normalne od usterki.

Drugie pytanie dotyczy tempa. Zrób zdjęcie ścianki i porównaj je z tym, co zobaczysz po dwóch dobach, bo warstwa, która wyraźnie rośnie, przestaje być szronem. Zdjęcie jest tu ważniejsze niż pamięć, bo przyrost o kilka milimetrów na dobę trudno zauważyć gołym okiem. Rób je zawsze z tego samego miejsca i przy otwartych drzwiach, żeby porównanie miało sens.

Trzecie pytanie dotyczy kształtu, bo równomierny nalot to zwykła kondensacja, a gruba bryła w jednym miejscu wskazuje na miejscowe zaburzenie. Czwarte sprowadza się do zajrzenia pod szuflady, bo stojąca tam woda oznacza, że skropliny nie mają którędy odpłynąć. Cztery odpowiedzi razem dają obraz, którego żadna z nich nie da osobno. Jeśli choć dwie wypadną niepokojąco, przestań traktować szron jako zjawisko naturalne i przejdź do szukania przyczyny.

Czym różni się lodówka statyczna od No Frost?

Oba układy odprowadzają wilgoć w zupełnie inny sposób, więc ten sam obraz oznacza w nich coś innego. Zestawienie poniżej pokazuje te różnice w jednym miejscu, żeby nie trzeba było ich zgadywać. Zanim je przeczytasz, ustal typ swojego urządzenia, bo bez tego cała tabela niewiele daje.

Wynika z tego jeszcze jedna uwaga. Rada o rozmrażaniu lodówki co pół roku dotyczy wyłącznie urządzeń statycznych. Jeżeli Twoja chłodziarka No Frost wymaga regularnego rozmrażania, to nie jest konserwacja, tylko objaw do zdiagnozowania.

Którędy odpływa woda z rozmarzającego szronu?

Woda z topniejącego szronu spływa po ściance do rynienki biegnącej u jej podstawy. Rynienka prowadzi do niewielkiego otworu odpływowego, a za nim zaczyna się przewód poprowadzony wzdłuż obudowy i kończący się nad sprężarką. Tam woda ląduje w płytkiej tacce i odparowuje, bo sprężarka podczas pracy mocno się nagrzewa. Cała ta droga działa grawitacyjnie i nie ma w niej pompy. Wystarczy okruch, kawałek folii albo osad w otworze, żeby woda przestała odpływać. Zbiera się wtedy w rynience, przy kolejnym cyklu zamarza i tworzy lodowy korek. Zajrzyj do otworu przy pomocy latarki, bo stojąca w nim woda albo szklista zatyczka z lodu dają odpowiedź od razu. Delikatne przetkanie miękkim wąskim przedmiotem i przelanie szklanki letniej wody zwykle przywraca drożność. Drutu ani metalowego szpikulca nie wpychaj tam nigdy, bo przewód łatwo przebić.

Po czym poznać zatkany odpływ, a po czym awarię odszraniania?

Obie usterki dają lód, ale obraz jest inny i koszt naprawy też. Zatkany odpływ objawia się przede wszystkim wodą tam, gdzie jej być nie powinno. Lód gromadzi się nisko, przy rynience i dolnej krawędzi ścianki, pod szufladą na warzywa stoi woda, czasem pojawia się kałuża na podłodze. Chłodzenie zwykle pozostaje poprawne.

Awaria systemu odszraniania wygląda inaczej. Lód narasta równomiernie na parowniku albo na osłonie, urządzenie traci wydajność, a w No Frost słychać czasem, że wentylator ociera o narosłą warstwę. Woda pod szufladami pojawia się tu rzadziej, bo problemem nie jest odpływ, tylko sam cykl usuwania szronu. Dlatego dwa objawy, które z pozoru wyglądają identycznie, prowadzą do zupełnie innych podzespołów i do innego kosztu.

Po rozmrożeniu wszystko działa poprawnie przez kilka dni albo tygodni, po czym problem wraca w tym samym miejscu. Ten powrót jest najlepszym sygnałem, że winna jest grzałka odszraniająca, czujnik albo sterowanie cyklem. Sprawdzenie obwodu wymaga pomiarów pod napięciem, więc należy do serwisanta z uprawnieniami.

Co jeszcze pogarsza sprawę na co dzień?

Uszczelka drzwi odpowiada za więcej problemów, niż większość ludzi podejrzewa. Zabrudzona albo odkształcona przestaje przylegać i przez całą dobę wpuszcza wilgotne powietrze. Prosty test polega na zamknięciu kartki papieru w drzwiach, bo jeśli wysuwa się bez oporu, uszczelka nie trzyma. Znaczenie ma też nastawa temperatury oraz miejsce urządzenia, ponieważ zbyt niska wartość utrudnia topnienie szronu w przerwach, a lodówka wciśnięta w ciasną wnękę pracuje dłużej.

Jak bezpiecznie pozbyć się lodu?

Jedyna metoda, która nie grozi zniszczeniem urządzenia, to rozmrażanie naturalne. Wyjmij produkty, przełóż je do torby termicznej z wkładami chłodzącymi, odłącz lodówkę od prądu i zostaw otwarte drzwi. Podstaw ręczniki, bo wody bywa więcej, niż się wydaje.

Nigdy nie skuwaj lodu nożem ani śrubokrętem. Parownik to cienkościenna rurka z czynnikiem chłodniczym pod ciśnieniem, a jedno przebicie zamienia drobną niedogodność w kosztowną naprawę. Po rozmrożeniu przemyj wnętrze, oczyść otwór odpływowy, wytrzyj ścianki i dopiero wtedy uruchom urządzenie. Efekt oceniaj po dwóch dobach.

Co technik sprawdza podczas wizyty?

Kolejność jest dość stała. Najpierw pomiar rzeczywistej temperatury w obu komorach i obserwacja cyklu pracy sprężarki, potem ocena uszczelki, następnie kontrola drożności całej drogi wody. Ta część wizyty wygląda niepozornie, bo nie wymaga rozbierania urządzenia, a rozstrzyga większość zgłoszeń. Dopiero jeśli wszystko tu wypadnie poprawnie, przechodzimy dalej.

Na końcu przychodzi czas na zdjęcie osłony parownika, sprawdzenie grzałki, czujnika i wentylatora. Taki porządek eliminuje tanie przyczyny, zanim ktokolwiek zacznie mówić o poważnej naprawie. Jeśli słyszysz wycenę wymiany grzałki bez wcześniejszego sprawdzenia odpływu i uszczelki, poproś o uzasadnienie. Kolejność diagnozy jest tu tańsza od każdej części i to ona najczęściej decyduje o końcowym rachunku.

Jeżeli lód wraca po każdym rozmrożeniu albo woda zbiera się pod szufladami mimo przetkanego odpływu, zadzwoń do nas. Fix Expert Tomasz Cichończyk prowadzi serwis lodówek w Warszawie i okolicach, telefon 574 230 302. Za nami dwadzieścia lat praktyki, na każdą naprawę dajemy gwarancję dwanaście miesięcy, a dojazd i pierwsza diagnoza do dwudziestu kilometrów od centrum są bezpłatne przy zleceniu naprawy. Przy rezygnacji dojazd kosztuje osiemdziesiąt złotych. Zwykle jesteśmy u klienta następnego dnia.